Chủ Nhật, 5 tháng 1, 2014

CÁCH NHẬN BIẾT BỆNH HẮC LÀO

Bệnh “nấm bẹn”, dân gian gọi là “hắc lào”. Bệnh thường do các chủng nấm dermatophyte gây nên. Điều kiện thuận lợi để loại nấm này phát triển là môi trường kiềm: tiết nhiều mồ hôi, dùng nhiều xà phòng.
Mồ hôi đọng lại làm các tế bào sừng luôn bị ướt đẫm, rồi bị tổn thương, tạo điều kiện thuận lợi cho các bào tử nấm xâm nhập vào trong da và gây bệnh. 

Hắc lào làm cho vùng da đỏ.
Khởi đầu vùng da đỏ lên, có thể ngứa hoặc hơi rát, sau đó xuất hiện các tổn thương da như sẩn, mụn nước. Càng gãi và chà xát thì tổn thương càng lan rộng ra. Tổn thương da có xu hướng bong vảy và lành ở trung tâm nhưng lại có viền bờ hình nhiều vòng cung do sợi nấm phát triển và lan rộng ra. Ta có thể quan sát thấy có các sẩn màu đỏ nổi cao hơn mặt da hoặc các mụn nước ở viền bờ tổn thương. Lúc đầu bị một bên bẹn sau đó có thể lan ra hai bên. Nếu không điều trị hoặc điều trị không đúng thì bệnh có thể lan rộng ra cả hai mông, thân mình và khi gãi nhiều thì các sợi nấm ăn vào móng, gây sần sùi các móng.

Bệnh lây cho người khác vì thế không dùng chung quần lót, chậu tắm.

Điều trị: Tuyệt đối không gãi, không cạo trước khi bôi thuốc. Nên tắm rửa nhẹ nhàng, không chà mạnh. Tắm bằng xà phòng diệt nấm như sastid, nizorale, kara hoặc bằng chanh hoà loãng, không nên xát chanh trực tiếp lên vùng da bệnh làm tổn thương da.

Tại chỗ: Tuyệt đối không được bôi một trong các chế phẩm có steroid như: flucinar, gentrisone, diprosone, fobancort... vì các chế phẩm này làm cho nấm lan rộng ra và ăn sâu xuống, việc điều trị sẽ trở nên khó khăn hơn. Bôi một trong các chế phẩm chứa các hoạt chất diệt nấm như: fungiderm, nizorale, lamisin... ngày 2 lần trong 2 - 4 tuần tùy theo mức độ của tổn thương. Khi tổn thương da trông như lành rồi vẫn phải tiếp tục bôi thêm thuốc từ 1-2 tuần để tránh tái phát. Nếu để bệnh phát lâu quá hoặc lan rộng thì phải uống thêm kháng sinh chống nấm phối hợp dưới sự chỉ định và theo dõi chặt chẽ của bác sĩ chuyên khoa da liễu.

Thứ Bảy, 4 tháng 1, 2014

PHỤ NỮA MANG THAI CÓ NÊN CHỮA HẮC LÀO

Các thuốc chữa lang ben có loại chỉ dùng ngoài, có loại chỉ dùng trong, có loại lại dùng cả hai cách. Quan ngại nhất là loại dùng trong vì một số thuốc có thể gây dị tật cho thai. 
Với thuốc dùng trong: 
Fluconazol và iltraconazol: ức chế enzym C14 dimethylasae dẫn đến ức chế tổng hợp ergosterol ở thành tế bào, phá hủy màng tế bào chất của nấm nên có phổ kháng khuẩn rộng, mạnh. Khi uống, sẽ phân bố rất nhanh vào các cơ quan tổ chức đồng thời lại đi vào lớp thượng bì, móng và tích lũy lại khá lâu (nồng độ ở đó cao hơn nồng độ trong máu). Do thế khi điều trị không chỉ với nấm nội tạng mà ngay nấm ở bên ngoài vẫn dùng dạng uống. Chưa có thông tin đầy đủ về tác dụng của thuốc với người mang thai. Chẳng hạn có thông báo về dị dạng bẩm sinh ở trẻ sinh ra từ những bà mẹ khi mang thai có dùng fluconazol với liều cao khi điều trị nấm Coccidioides immitis trong 3 tháng đầu thai kì (song mối liên quan thì chưa được biết rõ). Người có thai không nên dùng fluconazol và iltraconazol liều cao, kéo dài. 





Với thuốc dùng chữa nấm tại chỗ: 
Hầu hết các thuốc dùng chữa nấm tại chỗ đều không độc cho thai. Nhưng cần chú ý: Không dùng liều quá cao (hoặc do dùng loại nồng độ cao, dùng vượt liều (bôi thuốc quá dày, quá nhiều lần), tránh để thuốc tiếp xúc với những nơi nhạy cảm (niêm mạc miệng, lưỡi, hầu, vùng bị tổn thương) đặc biệt không dùng kéo dài ở những nơi này với liều cao. Lí do: thuốc có thể ngấm vào bên trong thông qua hệ mạch máu dưới da. Tốt nhất là chỉ nên dùng các loại thuốc có nồng độ thích hợp, trong liệu trình điều trị do thầy thuốc đã ấn định (đúng liều, đúng ngày), hết sức tránh bôi lên những chỗ nhạy cảm nếu không có chỉ định... 
Việc điều trị hắc lào, lang ben cũng cần tuân thủ các nguyên tắc để tránh sự tái nhiễm và bảo đảm kết quả điều trị như: 
- Ðiều trị liên tục (ngày bôi thuốc 2-3 lần) cho đến khi da lành, sau đó cần tiếp tục thoa ít nhất 2 tuần nữa để tránh tái phát. Nếu điều trị sau 4 tuần không có dấu hiệu cải thiện thì nên đi bác sĩ khám để được chẩn đoán kỹ hơn. Riêng với lang ben, bác sĩ sẽ chẩn đoán phân biệt với triệu chứng da của giang mai thời kỳ 2, bệnh bạch biến, bệnh Chloasma... 
- Khi tổn thương quá rộng, bác sĩ có thể cho người bệnh dùng các thuốc uống để trị vi nấm như Griseofulvin, Ketoconazol... 
- Kết hợp điều trị với giữ vệ sinh cá nhân, vệ sinh môi trường tốt. 
- Có thể phòng các bệnh nhiễm vi nấm ngoài da nói chung, trong đó có lang ben, hắc lào bằng cách: Không dùng chung khăn lau, quần áo với người khác; Tránh gần gũi, chung đụng với thú nuôi trong nhà bị rụng lông bất thường.